Powered by Joomlamaster.org.uatogether with Joomstudio.com.ua

 

                                                                                                                                                                                          Az (1) Ru (1) En (1)

Friday, 04 May 2018 10:33

راهبرد دو همسایه‌ و اژدهایی که از همه جا «گاز» می‌گیرد

Written by 
Rate this item
(0 votes)
google.ru google.ru

ایگور پانکروتینکو

با وجود علاقه کشورهای آسیای مرکزی به صادرات گاز این منطقه به بازارهای مهم جهانی اما احتمال تغییر استراتژی‌های مربوط به گاز ازبکستان و ترکمنستان ضعیف است.

«ایگور پانکروتینکو» کارشناس سیاسی روس در یادداشتی که در اختیار خبرنگار خبرگزاری فارس در دوشنبه قرار داد، به بررسی احتمال تغییر استراتژی‌های مربوط به گاز ازبکستان و ترکمنستان پرداخته است.

در این یادداشت آمده است: در پایان سال 2017 رهبر ازبکستان و ترکمنستان به ضرورت انجام تغییر استراتژی‌های گازی کشورهای خود با هدف پیدا کردن بازارهای جدید مواجه شدند.

دلیل اصلی این موضوع به این ارتباط دارد که انتقال گاز طبیعی به چین به ظرفیت طراحی شده رسیده و به طور ثابت انجام می‌شود.

این در حالی است که «پکن» به تدریج واردات گاز از آسیای مرکزی را کاهش داده و خرید گاز طبیعی مایع (LNG) را افزایش می‌دهد.

چین به این منظور در ماه ژانویه سال جاری میلادی واردات ﮔﺎز ﻃﺒﯿﻌﯽ ﻣﺎﯾﻊ را در قیاس با دوره مشابه یک سال پیش تا 51 درصد بالا برد.

در حالی است که خرید گاز مایع از قطر 17 درصد افزایش یافته و واردات گاز از ترکمنستان 14 درصد افت داشته است.

طی ماه یادشده خرید گاز از ازبکستان 42 درصد و قزاقستان 24 درصد پائین رفته است.

در عین حال پکن رسما اعلام می‌کند که با توجه به راه اندازی پایانه‌های جدید و انعطاف پذیری بیشتر در بازار گاز طبیعی مایع، بیش از پیش روی خرید LNG حساب باز کرده و در آینده نزدیک می‌تواند نیازهای این کشور به گاز طبیعی مایع را براورده سازد.

بنابراین «تاشکند» و «عشق آباد» در شرایطی قرار گرفتند که باید هرچه سریع‌تر و به طور مشترک به دنبال ایجاد فرصت‌های جدید برای تنوع بخشی به صادرات گاز خود باشند.

در حال حاضر ترکمنستان و ازبکستان پیوستن به پروژه «تاپی» (حتی تغییر پیکربندی آن به صورت ترکمنستان-ازبکستان-افغانستان-پاکستان-هند) و همچنین پروژه خط لوله گاز ترانس آناتولی «تاناپ» (ازبکستان-ترکمنستان-آذربایجان-ترکیه) را برای خود مفید و امیدوارکننده می‌دانند.

علاوه بر این پروژه‌های یادشده از سوی عشق آباد و تاشکند نه تنها صرفا به عنوان پروژه‌های گازی بلکه به عنوان بخش مهمی از برنامه‌های بزرگ بین المللی شناخته می‌شوند که به عنوان نمونه می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

- ایجاد دهلیز حمل و نقل بین المللی ازبکستان - ترکمنستان - دریای خزر - قفقاز جنوبی با دسترسی به بنادر دریای سیاه در گرجستان، ترکیه، رومانی و سایر کشورها.

- ایجاد دهلیز حمل و نقل بین المللی ازبکستان-ترکمنستان-ایران-عمان.

با این حال ضمن ارزیابی این پروژه‌ها در رابطه با تغییر استراتژی گاز ترکمنستان و ازبکستان، باید 2 مورد بسیار مهم را در نظر گرفت.

اینکه گاز ازبکستان به لحاظ شیمیایی به ناخالصی‌های سولفات به شدت آلوده می‌باشد و تزریق آن به خط لوله گاز تاناپ منجر به کاهش کیفیت گاز میدان «شاه دنیز» آذربایجان خواهد شده و روی قیمت نهایی آن تاثیر منفی خواهد گذاشت.

در واقع در حال حاضر هیچ نوع زمینه اقتصادی برای پیوستن ازبکستان به پروژه تاناپ و در ابعاد وسیع تری به پروژه «دهلیز گازی جنوبی» وجود ندارد.

چین از یک سو به دنبال افزایش میزان ذخیره گاز طبیعی مایع (به همان شکلی که در حال حاضر در ترکیه دارد انجام می‌شود) بوده و از سوی دیگر سعی می‌کند تا عشق آباد و تاشکند را به حضور فعال در پروژه‌های ژئواقتصادی مطلوب در بخش‌های جنوبی (در غرب چین) نظیر افغانستان و پاکستان و از جمله از طریق تاپی تشویق کند.

در حالی که موضوع مشارکت تاشکند در پروژه تاپی با پکن هماهنگ شده اما نظر چین نسبت به پروژه دهلیز حمل و نقل بین المللی ازبکستان-ترکمنستان-ایران-عمان محتاطانه بوده و هنوز موضع خود را به طور صریح اعلام نکرده است.

البته نباید فراموش کرد که پکن هنوز از پروژه ساخت خط لوله گاز ترکمنستان - ازبکستان - قزاقستان - چین با ظرفیت 25 میلیارد متر مکعب گاز در سال نیز منصرف نشده است.

در نهایت باید توجه کرد که نه عشق آباد و نه تاشکند تجدید همکاری‌های گازی با روسیه را به عنوان جایگزینی در برابر برنامه صدور گاز در نظر ندارند.

موافقتنامه‌ای که طی سال جاری میلادی بین شرکت روسی «گازپروم» و شرکت ازبکی «ازترانس گاز» به امضا رسیده به دلیل حجم پائین آن، از سوی دولت‌های ازبکستان و ترکمنستان به عنوان یک پروژه جدی و سودآور پذیرفته نخواهد شد.

بنابراین بخشی از نخبگان حاکم ترکمنستان و ازبکستان معتقدند که در حال حاضر هیچ نوع نیاز جدی به تغییر عمده در استراتژی‌های گازی این 2 کشور وجود ندارد زیرا اقدامات مربوطه پکن در حقیقت هدف باز هم پائین‌تر آوردن قیمت گاز دریافتی از 2 کشور را دنبال می‌کند.

همچنین این 2 کشور در مجموع برای واگذاری امتیازات جدید به پکن در حد معقول و منطقی آمادگی دارند.

از جمله در عوض کاهش قیمت گاز، ازبکستان انتظار دارد که طرف چینی در از سرگیری اکتشافات نفت و گاز در بخش شمالی افغانستان مساعدت کند.

علاوه بر این تاشکند این واقعیت را در نظر می‌گیرد که مصرف داخلی گاز در کشور 1.3 برابر افزایش یافته و به حدود 50 میلیارد متر مکعب در سال رسیده است.

این در حالی است که سالانه در ازبکستان حدود 60 میلیارد متر مکعب گاز استخراج می‌شود.

معلوم است که مصرف گاز سال به سال در داخل این کشور نیز بالا خواهد رفت.

این به آن معناست که ازبکستان در آینده نزدیک و میان مدت گاز اضافی در اختیار ندارد که بتواند این کشور را به بازیگر جدی در سطح منطقه‌ای تبدیل کند.

موقعیت ترکمنستان نیز به لحاظ اقتصادی و اجتماعی و به خصوص بحران اقتصادی و مالی‌ که طی 2 سال اخیر گریبانگیر این کشور شده، بسیار آسیب پذیر می‌باشد.

از آنجایی که در حال حاضر فقط چین قادر به ارائه کمک‌های واقعی برای رفع این بحران می‌باشد، ترکمنستان دست به اقداماتی در عرصه صادرات گاز به این کشور نخواهد زد که باعث نارضایتی پکن شود.

بنابراین چنانچه برخی تغییرات در استراتژی‌های گازی ازبکستان و ترکمنستان رخ دهد، بسیار سطحی خواهد بود و همچنان در سال‌های نزدیک برای صادرات گاز این 2 کشور چین در درجه اول قرار خواهد داشت.

انتهای پیام/ح

http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=13970210000381

 

 

Read 60 times

LATEST NEWS