Ethnoglobus » ИСТОРИЯ И ОБЩЕСТВО » Cəlilabad abidələri

Cəlilabad abidələri

Cəlilabad abidələri
ИСТОРИЯ И ОБЩЕСТВО
Ethnoglobus.Az
Фото: Ethnoglobus
20:18, 19 may 2022
1 008
0
 
Sabit Coculu
Mədəni irsimizin əhəmiyyətli abidələrindən olan Qoç Daş zoomorf fiqurları Vətənimizin əksər bölgələrində olduğu kimi Cəlilabad rayonu ərazisində də tapılmaqdadır. Lakin, Cəlilabadın özünəməxsus abidələri ilə seçilməsi haqqında mən artıq paylaşımlar etmişdim. Bu dəfə də Qədim Cəlilabad ərazisində yeni aşkar olunmuş Buğa (Camış) Daş fiquru hamımızı heyrətləndirdi və bölgənin nə qədər zəngin tarixə malik olduğuna bir daha şahidlik etdik. Qeyd etmək istəyirəm ki, sözügedən Daş fiqurunun analoquna 2016-cı ildə doğma yurdum Qədim Borçalıda rast gəlmişdim ,lakin Azərbaycan ərazisində Buğa Daş fiqurunun mövcudluğu haqqında heç bir məlumat yox idi. Həmin abidənin əhəmiyyətini anlamaq üçün mənbələrə nəzər yetirmək kifayyət edər.
Beləliklə, qədim zamanlardan Türk xalqlarının dini təsəvvürlərində Buğa (Öküz,Kəl,Camış) obrazı mühüm yer tuturdu. Türk mifologiyasından məlumdur ki, məsələn, türk oğuz boylarının əfsanəvi əcdadı Oğuz-Xaqanın adı “Öküz” ( Buğa) totemi ilə bağlıdır. Öküz ( Buğa, Kəl,Camış) totemi tarixin çox qədim dönəmində güc,qüdrət və nüfuz rəmzi kimi hesab edilirdi.
Öküz buynuzları üstündə yer kürəsinin saxlaması qədim inancı da elə öküzün qüdrət mənbəyi hesab edilməsindən irəli gəlib. öküz kultunun izləri Qobustandakı qayaüstü petroqliflərdə, arxeoloji qazıntılar zamanı qabların üzərində, qala divarlarında, əcdadlarımızdan bizə miras qalmış xalçalardakı naxışlarda və bəzəklərdə çoxsaylı öküz təsvirləri ilə ifadə olunur. Çoxlarımıza Məlumdur ki, qədim türklərdə totemlərlə bağlı tayfa və şəxsi adlar qoyulması adəti də mövcud idi. Misal üçün Buğa ( Öküz, Kəl, Camış ) totemi ilə bağlı orta əsrlərə aid mənbələrdə: Boğaç, Ağbuğa, Arıqbuğa, Xanbuğa, Kutbuğa, Kutlubuğa və s. adlar mövcuddur.
Bu daşı qoru, qardaş
Sındırma qoru, qardaş
Sındırsan çatlayacaq
Babamın goru, qardaş.
( mənbə: Elbrus Mamedov )
İrsimizi tanıyaq və qoruyaq!
P.S. Cəlilabad rayonuna təşkil olunan səfərə görə Dövlət Xidmətinin Səlyan Regional idarəsinin rəhbərliyinə və ərazinin tarixi abidələri ilə tanış etdiklərinə görə idarənin Cəlilabad rayonu üzrə baş mütəxəssislərinə və çox qonaqpərvər ziyalı sakinlərinə ( Елшад Аманов ) dərin minnətdarlığımı bildirirəm.
Читайте также:
Rus uşaq ədəbiyyatı dünya mədəniyyətinin zəngin  kapitalıdır. (I hissə)
Rus uşaq ədəbiyyatı dünya mədəniyyətinin zəngin kapitalıdır. (I hissə)
30.03.22, КУЛЬТУРА
İmadəddin Nəsimi haqqında İranda tədqiqatlar
İmadəddin Nəsimi haqqında İranda tədqiqatlar
19.09.23, КУЛЬТУРА
Rus uşaq ədəbiyyatı dünya mədəniyyətinin zəngin kapitalıdır. (III hissə)
Rus uşaq ədəbiyyatı dünya mədəniyyətinin zəngin kapitalıdır. (III hissə)
30.03.22, КУЛЬТУРА
AZƏRBAYCAN DEMOKRAT FİRQƏSİNİN DÖVLƏTÇİLİK SİYASƏTİ (1945-1946-CI İLLƏR)
AZƏRBAYCAN DEMOKRAT FİRQƏSİNİN DÖVLƏTÇİLİK SİYASƏTİ (1945-1946-CI İLLƏR)
13.05.24, ЭТНОПОЛИТИКА
Ərzin əşrəfi Naxçıvan (2-ci hissə)
Ərzin əşrəfi Naxçıvan (2-ci hissə)
23.12.24, ИСТОРИЯ И ОБЩЕСТВО
Tehranın Azərbaycana qarşı əsassız iddiaları
Tehranın Azərbaycana qarşı əsassız iddiaları
27.07.23, АНАЛИТИКА
Ərzin əşrəfi Naxçıvan (1-ci hissə)
Ərzin əşrəfi Naxçıvan (1-ci hissə)
23.12.24, ИСТОРИЯ И ОБЩЕСТВО
İRAN  TALİBLƏRLƏ ƏMƏKDAŞLIĞI DAVAM ETDİRƏRƏK DAHA DA GENİŞLƏNDİRƏCƏKDİR
İRAN TALİBLƏRLƏ ƏMƏKDAŞLIĞI DAVAM ETDİRƏRƏK DAHA DA GENİŞLƏNDİRƏCƏKDİR
08.05.22, АНАЛИТИКА / ЭТНОПОЛИТИКА
Ərzin əşrəfi Naxçıvan (3-cü hissə)
Ərzin əşrəfi Naxçıvan (3-cü hissə)
27.12.24, ИСТОРИЯ И ОБЩЕСТВО
1941-1946-cı illərdə Cənubi Azərbaycanda xalqın milli özünüdərk prosesinin yüksəlişi və Azərbaycan dilinin mövqeyi
1941-1946-cı illərdə Cənubi Azərbaycanda xalqın milli özünüdərk prosesinin yüksəlişi və Azərbaycan dilinin mövqeyi
10.10.23, ЭТНОПОЛИТИКА
Ərzin əşrəfi Naxçıvan (4-cü hissə)
Ərzin əşrəfi Naxçıvan (4-cü hissə)
27.12.24, ИСТОРИЯ И ОБЩЕСТВО
“Kinomexanikin qayıdışı” (“Kinomexaniki oqardemon”): Talış dilində dünya səviyyəli ilk bədii-sənədli filmin sehrli aləmi...
“Kinomexanikin qayıdışı” (“Kinomexaniki oqardemon”): Talış dilində dünya səviyyəli ilk bədii-sənədli filmin sehrli aləmi...
22.12.24, КУЛЬТУРА
Rus uşaq ədəbiyyatı dünya mədəniyyətinin zəngin kapitalıdır. (II hissə)
Rus uşaq ədəbiyyatı dünya mədəniyyətinin zəngin kapitalıdır. (II hissə)
30.03.22, КУЛЬТУРА
Heydər Əliyev və Cənubi Azərbaycan problemi
Heydər Əliyev və Cənubi Azərbaycan problemi
22.05.26, ЭТНОПОЛИТИКА
Əbülfəz Rəcəblinin talış dilinin leksikası kitabından (FRAZEOLOGİYA)
Əbülfəz Rəcəblinin talış dilinin leksikası kitabından (FRAZEOLOGİYA)
05.11.25, НАРОДЫ
HEYDƏR   ƏLİYEV - MİLLİ MƏDƏNİYYƏT TARİXİMİZ
HEYDƏR ƏLİYEV - MİLLİ MƏDƏNİYYƏT TARİXİMİZ
10.05.25, ИСТОРИЯ И ОБЩЕСТВО